Tuesday, January 31, 2023

Gitanjali 60, Nâko: Rabindranath Tagore; Atlakab neu Uab Metô: Yohanes Manhitu

Foto: https://www.istockphoto.com

Nbi pah-pinan kamabatas in tasi-ninen, liän’in na’èkun. Neno-tnanan lê manualeüf nane naëbon es tunan nae ma oe kaätaäs nane naslút. Nbi pah-pinan kamabatas in tasininen, liän’in na’èkun nèk kibal ma bilut.

Sin nahakeb sin uemnin nèki snaen ma sin nâbaën nèk ke tasi ‘poät. Nèk haunoö amaknenê, sin nakaon sini bnao; ma nèk kumanit, nâlaeb sin neu tasi ametak. Liän’in nâbaën nbi pah-pinan in tasi-ninen.

Sin naloën ka nahinen fa, sin ka nahinen fa polin tifkai. Amnaimmutiara nsup he naim mutiara, âsos’in a-nsaena bnao, te liän’in nabuaban fatuknutû ma nasanâ nafanî sin. Sin ka namin fa ‘maus mâkolô, sin ka nahinen fa tifkais.

Tasi naökî nèk manit ma tasi-ninen a-npin, me sab-sáb. Okî afêmaetnin a-nsín sípules kamaötâ neu liän’in, tala onlê ainaf a-nhekô in anamtas’e nbi ‘bokî. Tasi nâbaë nok liän’in, ma tasi-ninen a-npin, me sab-sáb.

Yohanes Manhitu es natlakab neu uab Metô, ma tlakab in npoi es buku Gitanjali (Sítnatas) (Yogyakarta: Diandra Kreatif, Funnimâ 2019).

Gitanjali 59, Nâko: Rabindranath Tagore; Atlakab neu Uab Metô: Yohanes Manhitu

Foto: https://pixels.com

Hao, au uhín, i ka sâ-sâ fa ala ho manekat, Ò biâ manekat—pinâ mnatû lê a-nbiul es haunoö tunan; nope apehet lê a-nnao natuin neno-tnanan, ma anîfuü afinit i nabalab kau in manikne es au ilak.

Noknok’e in pinne näum nan au matak—lê i ho hanam neu au nekak. Ho humme nabés nâko fafon, ho matme na’ét a-nsaun neu au matak, ma au nekke nleô ho haeme ben.

Yohanes Manhitu es natlakab neu uab Metô, ma tlakab in npoi es buku Gitanjali (Sítnatas) (Yogyakarta: Diandra Kreatif, Funnimâ 2019).

Friday, December 30, 2022

Gitanjali 55, Nâko: Rabindranath Tagore; Atlakab neu Uab Metô: Yohanes Manhitu

Foto: https://www.istockphoto.com

Ho nekme fê nok ét ma ho matme fê nok peü.

Ho fêka mupèn fa hanaf ka, nak oras i hausufâ naplenat nèk in masne es katilâ sini tnankin? Mfen, oh mfen! Kaisa mufètin orse he nfin kun lum-lúm!

Nbi lalan afatû nae in panan, nbi pah nae lê a-mnesamnés kun piuta, au biâ’e ntoko nmesmés kun. Kaisâ mutoebe. Mfen, oh mfen!

Onmé kalu neno-tnanan nasnáskeut ma nâbekô nèk nenomtetû in maputun—onmé kalu snaen amnòtse nâbén in sabaulmaputû amnèkmeno—

Ka nmuî fa mlilê a-nbi ho nekam nanan ka? Nbi ho haeme in mòfun es-es, lalne in harpa lof ka napoin fa musik alumat nâko lakte in menan ka?

Yohanes Manhitu es natlakab neu uab Metô, ma tlakab in npoi es buku Gitanjali (Sítnatas) (Yogyakarta: Diandra Kreatif, Funnimâ 2019).

Gitanjali 46, Nâko: Rabindranath Tagore; Atlakab neu Uab Metô: Yohanes Manhitu

Foto: https://mobile.twitter.com/nightsky

Au ka uhín fa nâko oras âlót mé ho òm a-mhaumák mít he mu’èuk kau. Ho manas ma kfunin ka nabè’ fa nakín ko nâko au matke talantea nabalbál.

Nbi noknokâ ma fai namfau, au utnín ho lakat ma ho amnèkhaefe nemantean au nekak ma nboin kau ka me natonon fa.

Au ka uhín fa nansâ es neno i au mointe naneô piuta, ma rasa mlilê amaneunte nfin natuin au nekak.

Onkunlê tabu némen he umót au mepu, ma au uskók natuin anin, ho mnemat amaste in fomenin kaämâtanes.

Yohanes Manhitu es natlakab neu uab Metô, ma tlakab in npoi es buku Gitanjali (Sítnatas) (Yogyakarta: Diandra Kreatif, Funnimâ 2019).

Wednesday, November 30, 2022

HO MUNSAÄN MULAIL KAU BEN?*


Atuis: Jeannette L. Clariond (nâko Meksiko)

Ho munsaän mulail kau ben, ò au aok, ntomneu au nâ?
Ho msennom es au fuak nanan onlê fatu ma muheun
kau mèk pinâ oras fai nasnás kun a-nbi in nobin.

Haef ahunut nae, nbi tabu besi nbi au taik nanan,
ho mufék au hanak, me kamahanâ nane—lê a-ntanâ
nanaite in laismaneote—nabè’i tnene nâko papâ nane.

Au aok, bale amanuat-es nabia kau talantea msòpun.
Hanfuaf nane, lê nafnekan nís tuinas, tabu i naniu haunin
masi ka natoit fa ntomneu fuan. Miun man in pinan!

Atlakab neu uab Metô: Yohanes Manhitu (2022)
---------------------------------------------------
*) Au tlakab neu uab Metô i npoi es buku "CUERPO DE MI SANGRE" (Atuis: Jeannette L. Clariond; Salamanca, Spanyol: Diputación de Salamanca 2022), nabua nok au tlakab bian neu uab Indonesia, Tetun Resmi, ma Malayu Kupang.

Status Facebook Nua nèk Uab Metô (01)

 

Monday, October 31, 2022

Gitanjali 45, Nâko: Rabindranath Tagore; Atlakab neu Uab Metô: Yohanes Manhitu

Foto: https://www.patientcareonline.com


Ho fêka mnen fa in lakat kaäslutsin ka?

In ném, ném, in ném piuta.

Nbi kanan tabu ma oras, nenô-nenô ma fai-fai in ném, ném, in ném piuta.

Au ‘sí síte namfau ben a-nbi neklomit namfau, ma sítin nane sin nótin ok-okê natón piuta nak, “In ném, ném, in ném piuta.”

Nbi neno afomentin a-nbi Funhâ ameûsinet, natuin lalan abít nasi nanan, in ném, ném, in ném piuta.

Nbi mèsökan nok ulan abít fai Funhitû sin, nbi kereta aslutus, in ném, ném, in ném piuta.

Nâko susar neu susar, nane in laktin lê napènit au nekak, ma nane in haen nok leöt a-mnatû es a-nmoê au mlil’e nmeûsín.

Yohanes Manhitu es natlakab neu uab Metô, ma tlakab in npoi es buku Gitanjali (Sítnatas) (Yogyakarta: Diandra Kreatif, Funnimâ 2019).

Gitanjali 44, Nâko: Rabindranath Tagore; Atlakab neu Uab Metô: Yohanes Manhitu

Foto: https://www.freepik.com

Lê i au mlilê, he ‘pao ma ‘panat a-‘bi op’eninen–‘bi bale mé mafô naen natuin pinâ ma ulne ném a-nbi oras foknaise namsòp.

Amnèkhaefin, nèkin hanaf nâko neno-tunan kamahinê, sin naseon kau ma nmanapan natuin lalan. Au nekak nanan namlilê, ma anin afinit nasaitan kau minonî.

Nâko noknok’anâ tala nkimû, au ‘toko es i, es au nesu matan, ma au uhín ak naskeket tabu mlilê lof ném a-nbi oras au he u’ét.

Ma tomas i, au ‘kumain ma ‘sí ‘mesmés kuk. Ma tomas i, anin naheun nok hantaën in fomenin.

Yohanes Manhitu es natlakab neu uab Metô, ma tlakab in npoi es buku Gitanjali (Sítnatas) (Yogyakarta: Diandra Kreatif, Funnimâ 2019).

Thursday, September 29, 2022

Gitanjali 43, Nâko: Rabindranath Tagore; Atlakab neu Uab Metô: Yohanes Manhitu

Foto: https://medium.com

Neno nane eslê oras au ka uloitnok fa he ‘siom ko; ma natuin ho tamas neu au nekak kamatotî masi onlê to anâ, lê au ka uhine, au Usif, ho lo mtao malak abalbalat neu tabu afinit namfau nbi au monit.

Ma nbi neno i, oras naskék au ‘tanâ sin ma ‘tae ít ho malkanaf, au ít sin nabelkok, nasan’ok a-nbi afuskukû, naseolbok nok memori neon’afinit neu mlilê ma neksusar nâko au neno knut’in lê mapnikan.

Ho ka mmânisin fa au ‘baë liänbaun a-nbi afuskukû, ma lakat aslutsin lê au ‘nen sin a-nbi keän, au bale‘baë, namnesan nok a-slutfin lê a-nlibokin nâko kfun neu kfun. 

Yohanes Manhitu es natlakab neu uab Metô, ma tlakab in npoi es buku Gitanjali (Sítnatas) (Yogyakarta: Diandra Kreatif, Funnimâ 2019).

Hanfuaf Nonô Fauk ntomneu Uab Metô

Natuin laistenab nak Uab Metô, lê a-nmuî kanaf humaf bian onlê METO, UAB ATONI PAH METO, UAB PAH METO, TIMOR, TIMORESE, TIMOL, TIMOREESCH, TIMOREEZEN, DAWAN, TIMOR DAWAN, RAWAN, ma humaf bian (sumber: taklik teu i), ka nnès fa nâko tuaf 0.75 juta (baca: nol koma juta bôhitumním) es naüabe (= namolke) (sumber: the Indonesian Heritage, Language and Literature, 1998) nbi kabupaten (distrik) teun nok dialek (logat) humâ-humâ, au utenab ak uab i musti napèn hormat ma mateab neu pah-pinan nfunamnatéf. Au 'bèt an kanaf UAB METO fun in es mapakê namfau nnèsi nbi Pah Metô. Kanaf teun lê, natuin au tenab, nebè' mapakê msâ eslê UAB ATONI PAH METO, UAB PAH METO, ma DAWAN.

Kanaf DAWAN nane kanaf “matâteme”, fun fêka tít fa tuaf es nahín (kalu au ka 'san) lekâ kanaf nane nemantea atoin-Metô sin luekkin ma in nâko mé. Tuaf aüab Labit (= Uab Indonesia) sin, natám nok atoin-Metô sin kuk, onlêhe npaek tekas BAHASA DAWAN he nlekan neu UAB METO. Au uäkâ ak atoin-Metô namfau ma atoni biakini msâ a-nkios nak kanaf DAWAN nfain-on tekas Labit neu kanaf UAB METO. Lê i nebè'i nfain alasan nansâ es tekas i mapakê a-nbi bale-bale. Lasi i nabè'i ntom nak oras tuafes a-ntek kanaf aî tekas i, tuafes aî tuafin lê namolok nokne lof nalulub neöp neu Uab Meto aî neu atoin-Metô. Natuin hanaf i, natuin au lomit, 'bèt an kanaf nua in lê i nfain on judul neu blog i, nok tuis DAWAN nbi 'takaf nabit.

Tabê ma pules nâko blog tuaf,

Yohanes Manhitu

ymanhitu@gmail.com

Yogyakarta, 14 Funboësamnuâ 2007